Begrip4 min

Ouderschapsverlof

Ouderschapsverlof is het recht van werknemers om tijdelijk minder of niet te werken na de geboorte, adoptie of opname van een kind. Voor MKB-ondernemers is het belangrijk dit goed te regelen: de wet schrijft voor wanneer en hoeveel verlof een werknemer mag opnemen, en sinds 2022 is een deel van het ouderschapsverlof betaald via het UWV. Een goede aanpak voorkomt onverwachte roosters- en planningsproblemen.

Wat is Ouderschapsverlof?

Ouderschapsverlof is wettelijk geregeld in de Wet arbeid en zorg (WAZO). Iedere werknemer met een kind jonger dan acht jaar heeft recht op 26 maal de wekelijkse arbeidsduur aan ouderschapsverlof. Bij een fulltime werkweek van 40 uur komt dat neer op 26 weken waarop de werknemer volledig vrij kan nemen, of op een langere periode waarin wekelijks minder uren worden gewerkt. Het verlof geldt voor biologische ouders, adoptieouders en pleegouders.

Sinds augustus 2022 is de eerste negen weken van het ouderschapsverlof, mits opgenomen in het eerste levensjaar van het kind, betaald. Het UWV keert dan 70 procent van het dagloon uit, tot maximaal 70 procent van het maximumdagloon. De resterende weken zijn onbetaald, tenzij in de cao of arbeidsovereenkomst aanvullende afspraken zijn gemaakt. Als werkgever ben je niet verplicht zelf het loon tijdens onbetaald verlof door te betalen, maar het kan slim zijn om dit toch te overwegen voor de arbeidsmarktpositie.

Hoe werkt Ouderschapsverlof in de praktijk?

Een werknemer moet het verlof minimaal twee maanden van tevoren schriftelijk aanvragen bij jou als werkgever. In de aanvraag staat wanneer het verlof ingaat, hoe lang het duurt en hoe de uren worden gespreid. Jij kunt het verlof in principe niet weigeren, maar je mag wel de spreiding van uren in overleg aanpassen als er zwaarwegende bedrijfsbelangen zijn. Denk hierbij aan een kleine ploeg waarbij de bezetting anders niet rondkomt.

Voor het betaalde deel vraagt de werknemer een uitkering aan bij het UWV. Jij verstrekt daarvoor een werkgeversverklaring. Het is handig om in je personeelsadministratie bij te houden wanneer een werknemer verlof opneemt, hoeveel uur al is verbruikt en hoeveel er nog over is. Goede verlofregistratie voorkomt discussies achteraf. Leg afspraken altijd schriftelijk vast, ook als ze mondeling zijn gemaakt, zodat beide partijen duidelijkheid hebben.

Waarom is Ouderschapsverlof belangrijk?

Als MKB-ondernemer heb je vaak weinig ruimte om een werknemer tijdelijk te missen. Toch is een zorgvuldige omgang met ouderschapsverlof cruciaal. Allereerst ben je wettelijk verplicht het te verlenen; weigering kan leiden tot klachten bij het UWV of rechtszaken. Maar er is ook een positieve kant: werknemers die merken dat ouderschapsverlof soepel geregeld is, zijn loyaler en meer betrokken. In een krappe arbeidsmarkt is dat een concreet voordeel. Plan op tijd vervanging of herverdeling van taken, zodat de continuïteit van jouw bedrijfsvoering gewaarborgd blijft.

Samenvatting

Ouderschapsverlof geeft werknemers het recht om tijdelijk minder te werken voor een kind jonger dan acht jaar. De eerste negen weken in het eerste levensjaar zijn betaald via het UWV op 70 procent van het dagloon. Als werkgever kun je het verlof niet zomaar weigeren. Zorg voor een duidelijke verlofregistratie, vraag tijdig een werkgeversverklaring aan en plan de vervanging ruim van tevoren om operationele problemen te voorkomen.

Klaar om met hr & personeel aan de slag te gaan?

JustRunBiz biedt hr & personeel als één van de modules in het complete platform. 30 dagen gratis proberen — alle modules inbegrepen.

Gratis proberen