Begrip4 min

Boekwaarde

Boekwaarde is de waarde van een bezitting zoals die op dit moment in jouw administratie staat geregistreerd. Voor MKB-ondernemers is dit een belangrijk begrip, omdat het directe invloed heeft op je balans, je belastingaangifte en zakelijke beslissingen zoals de verkoop of vervanging van bedrijfsmiddelen. Wie de boekwaarde begrijpt, heeft een realistischer beeld van wat zijn of haar onderneming werkelijk waard is.

Wat is Boekwaarde?

De boekwaarde van een actief is de aanschafprijs verminderd met de totale afschrijvingen die tot op heden zijn doorgevoerd. Stel dat je een bedrijfsauto koopt voor 30.000 euro en je schrijft er jaarlijks 6.000 euro op af. Na drie jaar is de boekwaarde 12.000 euro. Die waarde staat op jouw balans en geeft aan hoeveel van de oorspronkelijke investering boekhoudkundig nog resteert. Het zegt iets over de resterende economische levensduur zoals die bij aankoop is ingeschat.

Het begrip boekwaarde verschilt van de marktwaarde. De marktwaarde is wat iemand op dit moment feitelijk voor een actief wil betalen, terwijl de boekwaarde puur een boekhoudkundige berekening is. Een machine kan na vijf jaar volledig afgeschreven zijn en dus een boekwaarde van nul hebben, terwijl ze in de praktijk nog gewoon functioneert en dus wel degelijk waarde vertegenwoordigt. Omgekeerd kan een pand in de boeken veel minder waard zijn dan de actuele verkoopprijs op de vastgoedmarkt.

Hoe werkt Boekwaarde in de praktijk?

Wanneer je een bedrijfsmiddel aanschaft dat langer dan een jaar meegaat en een waarde heeft boven de fiscale drempel, activeer je het op de balans. Vervolgens schrijf je er jaarlijks een vast bedrag of een vast percentage op af. Die afschrijvingen verlagen de boekwaarde stapsgewijs. In jouw boekhoudsoftware wordt dit bijgehouden via een activaregister, waarin per bedrijfsmiddel de aanschafdatum, aanschafwaarde, afschrijvingsmethode en huidige boekwaarde zijn vastgelegd.

Bij verkoop of sloop van een bedrijfsmiddel vergelijk je de verkoopopbrengst met de actuele boekwaarde. Is de opbrengst hoger dan de boekwaarde, dan boek je een boekwinst. Is de opbrengst lager, dan is er sprake van een boekverlies. Beide hebben fiscale gevolgen en moeten correct worden verwerkt in je resultatenrekening. Verkoop je een bedrijfsauto met een boekwaarde van 8.000 euro voor 11.000 euro, dan realiseer je een boekwinst van 3.000 euro die als omzet wordt verantwoord.

Waarom is Boekwaarde belangrijk?

De boekwaarde beïnvloedt meerdere aspecten van je bedrijfsvoering tegelijk. Op de balans bepaalt het de omvang van je vaste activa en daarmee het totaalvermogen van je onderneming. Financiers en investeerders kijken naar deze cijfers bij het beoordelen van een kredietaanvraag of een overname. Fiscaal gezien bepalen de afschrijvingen jaarlijks hoeveel kosten je mag aftrekken, wat direct effect heeft op je belastbare winst. Een correct bijgehouden activaregister voorkomt fouten in je aangifte en geeft je een betrouwbaar beeld van de financiële staat van je bedrijf.

Samenvatting

Boekwaarde is de aanschafwaarde van een bedrijfsmiddel minus de cumulatieve afschrijvingen. Het verschijnt op je balans en heeft directe gevolgen voor je belastingaangifte en je vermogenspositie. Houd je activaregister actueel, verwerk boekwinsten en boekverlies bij verkoop correct, en wees je bewust dat boekwaarde en marktwaarde twee verschillende begrippen zijn die allebei relevant zijn bij strategische beslissingen.

Klaar om met boekhouding aan de slag te gaan?

JustRunBiz biedt boekhouding als één van de modules in het complete platform. 30 dagen gratis proberen — alle modules inbegrepen.

Gratis proberen